Wees niet bang om saai te zijn!

Het beeld van het creatieve genie of de artiest lijkt misschien een beetje hierop:

Francis Bacon. 1970s /Michael Holtz /sc
Francis Bacon. 1970s /Michael Holtz /sc

Chaos staat voor creativiteit. Toen ik deze foto in het boek Daily Rituals (2013) van Mason Currey tegen kwam werd ik benieuwd hoe de levensstijl van Francis Bacon er uit zag. Hij zei ooit: “Ik houd er meestal van om met een kater te werken”. Volgens het boek nam hij stimulerende middelen die zijn creativiteit hielpen, hij had een bandeloze levensstijl en feestte er op los zoals geen ander.

Het boek bevat sappige details, zoals Ludwig van Beethoven die beweerde dat zijn perfecte kop koffie uit 60 koffiebonen bestaat of Francis Bacon die (als compensatie voor zijn bandeloze levensstijl?) ‘s avonds in slaap probeerde te dommelen met het (her)lezen van klassieke kookboeken.

Maar over het algemeen kijk ik liever naar de gezonde en zelfs wat saaie rituelen die creatieven er op na houden. Die zijn toegankelijker, voor iemand als ik gemakkelijker te kopiëren, en ook echter. Maar misschien als plaatje ook minder aanlokkelijk.

Na het boek gelezen te hebben kan ik eigenlijk wel concluderen: geneer je vooral niet voor saaiheid!

Componist John Adams: “In mijn beleving hebben de meeste creatieven die ik ken heel routineuze en bepaald geen glamoureuze werkrituelen.

Of de schrijver Haruki Murakami (zijn boeken zie ik nu overal liggen) die opmerkte: “Ik houd vast aan deze dagelijkse routine zonder variatie. De herhaling zelf wordt het belangrijkste; het is een vorm van hypnose. Ik hypnotiseer mezelf om een diepere geestestoestand te bereiken.”

Een paar saaiheidsrituelen voor meer creativiteit:

  1. Met stip op nummer één staat wandelen. Erik Satie wandelde niet alleen, maar deed dat ook door heen en weer te wandelen in hetzelfde landschap dag na dag.
  2. Oliver Sacks en Umberto Eco hebben baat bij zwemmen, Oliver Sacks start er de dag mee om overdag niet af te dwalen door drukte of luiheid. Umberto Eco zegt de meest creatieve ideeen te krijgen tijdens zwemmen (en hij zegt overal te kunnen werken, in de trein en zelfs op het toilet, dat is een )
  3. David Lynch beoefent al jaren meditatie (Trancedental Meditation) en heeft hier vele lezingen over gegeven
  4. Chuck Close laat zijn creativiteit tijdens het schilderen voeden door afleiding op de achtergrond: TV of radio
  5. En zelfs de artiest met de meest excessieve levensstijl (zoals Francis Bacon) houdt er een heel strak dagschema op na

Het boek is gebaseerd op de blog Daily Routines: How writers, artists, and other interesting people organize their days.